Nieuwe tijd

In de 16e eeuw volgt de Reformatie. De Spanjaarden proberen hier nog het tij te keren, maar worden uiteindelijk teruggedreven en de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden ontstaat. Het platteland van het Kromme Rijngebied blijft overwegend katholiek.

De kasteelheren verdwijnen en de nieuwe adel zijn rijke stedelingen die profiteren van de welvaart die de Republiek met zich meebrengt. De kastelen worden dan ook steeds vaker buitenhuizen, waardoor de ongezonde stad met haar ziekten kan worden vermeden.

De windmolen doet zijn intrede in het landschap en daar waar de waterhuishouding moet worden geregeld verschijnen poldermolens. Om dit in goede banen te leiden verschijnen er steeds meer waterschappen van samenwerkende landeigenaren.

Rond 1672 is het een rampjaar en houden de Fransen huis in het Kromme Rijngebied. Maar wanneer ze zijn vertrokken krabbelt de regio snel op. Enkele tientallen jaren later zijn bij het jachtslot Heemstede ten westen van Houten prachtige tuinen te zien, waarvoor de adel vanuit de verre omgeving langs komt. De nieuwe tijd eindigt met een nieuwe bezetting van de Fransen. Dit keer blijven ze langer.